Yêu cầu này được Thủ tướng Phạm Minh Chính đưa ra tại phiên họp thứ 23 của Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải, sáng 30/1.

Đến nay, cả nước đã hoàn thành đưa vào khai thác và thông xe kỹ thuật 3.345km cao tốc, 458km nút giao và đường dẫn, vượt chỉ tiêu 3.000km Chính phủ đã đề ra.

Để triển khai ngay Nghị quyết của Đại hội lần thứ XIV của Đảng, Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương chủ động thực hiện các nhiệm vụ, không trông chờ, ỷ lại.

Lãnh đạo chủ chốt các cấp cũng phải đề cao trách nhiệm, tăng cường rà soát, kiểm tra, đôn đốc, chỉ đạo các kế hoạch, dự án trọng tâm, trọng điểm về tiến độ, chất lượng, kỹ thuật – mỹ thuật, vệ sinh môi trường, an toàn lao động, giải phóng mặt bằng…

Về giải phóng mặt bằng, Thủ tướng yêu cầu người đứng đầu, nhất là Bí thư cấp ủy phải vào cuộc, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo sát sao; huy động cả hệ thống chính trị, các lực lượng vào cuộc để giải phóng mặt bằng nhanh. Yêu cầu được lãnh đạo Chính phủ nhấn mạnh là “chỗ ở mới ít nhất bằng hoặc hơn nơi ở cũ”.

Việc lựa chọn nhà đầu tư, đấu thầu, đấu giá, chỉ định thầu, theo quán triệt của Thủ tướng, phải bảo đảm làm đúng luật pháp.

“Dứt khoát không chia nhỏ gói thầu, tránh việc bán thầu, thông thầu, “quân xanh, quân đỏ”; không để xảy ra tham nhũng, tiêu cực”, Thủ tướng lưu ý.

Đối với đường bộ cao tốc, lãnh đạo Chính phủ cho rằng cần ưu tiên chọn thầu đối với những tập đoàn, doanh nghiệp uy tín, đã từng làm tốt ở những dự án cao tốc đã hoàn thành.

Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng cùng Thanh tra Chính phủ, Bộ Tài chính xem xét các dự án, tiến hành thanh tra, kiểm tra, kiểm toán các dự án ngay từ đầu và khi phát hiện những vấn đề không bình thường, không để xảy ra tình trạng tiêu cực, tham nhũng.

Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng được giao phối hợp xác định các dự án trọng tâm, trọng điểm của đầu tư công trung hạn, bảo đảm đến năm 2030, đạt được mục tiêu hoàn thành ít nhất 5.000km đường bộ theo Nghị quyết của Đại hội Đảng. Trong đó, ưu tiên các đoạn tuyến ở ĐBSCL để hết năm 2026 phải hoàn thành 600km đường cao tốc ở khu vực, đến năm 2030 phải hoàn thành tiếp 600km nữa. 

Cùng với đó, Thủ tướng chỉ đạo ưu tiên các dự án ở địa bàn các tỉnh Cao Bằng, Tuyên Quang, Lai Châu, Sơn La vẫn còn khó khăn, tiếp tục tìm những điểm ngắn nhất để đầu tư xây dựng đường cao tốc từ đồng bằng lên các khu vực này.

Đối với việc đầu tư xây dựng, mở rộng các sân bay Long Thành, Cà Mau, Quảng Trị, Gia Bình, Phù Cát, Phú Quốc, Côn Đảo…, Thủ tướng chỉ đạo tích cực thanh tra, kiểm tra. Với tinh thần “ai sai phải bị xử lý”, Thủ tướng nhấn mạnh không để ảnh hưởng tới các dự án.

Ngoài ra, người đứng đầu Chính phủ cũng lưu ý triển khai nhanh các dự án giao thông kết nối các cảng biển, các sân bay, nhất là sân bay Long Thành, đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội.

Liên quan vấn đề nguyên vật liệu, Thủ tướng yêu cầu phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, địa phương, đơn vị trên tinh thần hết sức linh hoạt, không để ách tắc.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh tinh thần “4 không”: “Không lãng phí một ngày; không chậm trễ một tuần; không bỏ lỡ cơ hội trong một tháng; không để bị động trong một năm”.

Cũng theo Thủ tướng, các dự án phải bảo đảm “5 hóa”: Số hóa; xanh hóa; tối ưu hóa hiệu quả; thông minh hóa quản trị; hài hòa hóa lợi ích của Nhà nước, người dân, doanh nghiệp.